Jubileuszowy performans Marka Rogulskiego

EKSTENSJA – TRANSIGENT AGENT (przemijający agent).

Jubileuszowa wystawa Marka Rogulskiego, GGM, 4G. 2026

Choć wystawa realizowana jest z okazji 40-lecia działalności artystycznej to prezentowane są na niej przede wszystkim nowe prace autora, powstałe z myślą o ekspozycji w przestrzeni GGM. Z Galerią Miejską Rogulski współpracował przy różnych projektach wystawienniczych niemal od początku jej powstania.

Dla przykładu proces konstytuowania się prowadzonego przez autora Instytutu Cybernetyki Sztuki był skorelowany i uzyskał możliwość szerszego wybrzmienia dzięki współpracy z Gdańską Galerią Miejską.

Wystawa Ekstensja – transigent Agent, jest więc uwypukleniem pewnej relacyjnej struktury odniesień zachodzącej pomiędzy aktywnością Rogulskiego a oficjalnymi instytucjami sztuki Miasta Gdańsk.

Innym ważnym punktem odniesienia jest zrealizowana w roku 1986 kontekstualna interakcja z rzeźbą Tigresse attaquant un paon, autorstwa Auguste’a Caina znajdującą się w ogrodach muzeum Louvru w Paryżu. Na zdjęciu dokumentującym akcję Rogulski dosiada rzeczonej tygrysicy i wystawia język – odwołując się do konwencji dadaistycznej, prześmiewczej sztuki.

Jest to zarazem spuentowanie ówczesnej sytuacji geopolitycznej, w której student tzw. sztuk pięknych przybyły zza Żelaznej kurtyny, konfrontuje się z bogactwem i dorobkiem muzealnictwa jednego ze światowych centrów sztuki, posiadających zbiory sztuki starożytnej, nowoczesnej (choćby właśnie otwarte muzeum Picassa) jak i awangardowej.

Bezpośrednim nawiązaniem do tej „jeździeckiej” akcji sprzed 40 lat, jest wystawiana w GGM instalacja, pt: Photon rydwan, która jest pretekstem do realizacji dźwiękowego performans na finisażu wystawy. Ten potencjał stwarzania sobie możliwości do osobistego zaangażowania się w proces twórczy dotyczy także dwóch pozostałych prac zatytułowanych: Ekstensja i Aura.

Jednak według autora, ważniejsze od samych prac obecnych na wystawie jest zaprezentowanie zdolności do generowania w przestrzeni społecznej i koncepcyjnej projektów o charakterze meta-artystycznym, bliskim kategorii post-sztuki.

Przykładem takich działań są przywołane w części archiwalnej zarysy koncepcyjne pionierskiego projektu Poza Postmodernizm (od 2000), Nowego Totalizmu (od 2011), Wielkiego Zderzacza Art Hadronów (od 2018) oraz Siatki Metastruktury (2021)

Projekty te wyrażają zainteresowanie autora tworzeniem szerszych ram interpretacyjnych, poznawczych i pojęciowych, które on sam zwięźle definiuje jako „problem sztuki”.

W części archiwalnej znajdziemy wybrane dokumentacje działań autora, począwszy od roku 1983, poprzez inicjatyw galeryjne, merytoryczno-organizacyjne, ze szczególnym podkreśleniem znaczenia fundacji Tysiąc Najjaśniejszych Słońc, stworzonej i prowadzonej przez Rogulskiego od roku 1992.

W oparciu o fundację Rogulski realizował działania organizacyjno-artystyczne, m.in. w Stowarzyszeniu Klub Inicjatyw Społecznych (którego był wiceprezesem od roku 1990) wraz z Galerią C 14, w Otwartym Atelier w dawnej łaźni miejskiej, m,.in. jako Galeria Auto da Fe, następnie w Galerii Spichrz 7, i przez 20 lat w Galerii Spiż 7, zlokalizowanej na wyspie Spichrzów, działającej na zasadzie squatu. Od roku 2015 realizuje działania w powołanym w Gdańsku Osowie, Instytucie Cybernetyki Sztuki.

Na wystawie Ekstensja, znajdziemy też wielkoformatowy obraz z roku 1986, zatytułowany Skóra męczennika oraz film wideo z roku 1991, pt: Chwila osobliwości. Film był zrealizowany na wzgórzach morenowych wokół Gdańska, które jako element prehistorycznego pejzażu stały się najważniejszym kontekstem najwcześniejszy działań Rogulskiego, realizowanych jeszcze pod pseudonimem Piętaszka. Ten prehistoryczny kontekst był katalizatorem dla realizacji projektów dotyczących transformacji świadomości, zarówno w ujęciu antropologiczno-badawczym jak i w poszukiwaniu nadludzkiej, kosmocentrycznej perspektywy potencjału rozwojowego. Przemijający agent – i jego ekstensja…